آداب الحرب نمونه ای نادر از اندرزنویسی است، تلاشی عقیم برای کاربست تاریخ در نظرورزی با رویکرد واقعیت گرایی. هرچند همانند دیگر اندرزنامه ها به اخلاق متعهد می ماند لیکن از پرداختن به نکات فنی، تجویزی و تخصصی غافل نیست.آداب الحرب می توانست به الگوی جدیدی در اندرزنامه نویسی تبدیل شود و راه را برای تحلیل انتقادی و تاریخی در شرق باز کند، همانطور که شهریار ماکیاولیدر غرب کرد.اما زمان نامناسب،حمله بدفرجام مغول و در نهایت بستر جغرافیایی مطرود از عالم اندیشه به او چنین اجازه ای نداد. اگر مبارک شاه به جای شرق در غرب ایران میزیست، اگر کمی زودتر به دنیا می آمدو اگر متفکران و دبیران در احوال دیگر سیر می کردند و به این کتاب توجه بیشتری می دادند و اگر…. داستان طور دیگر رقم می خورد و نظرورزی و اندیشه سیاسی در این سرزمین شمایل بهتری می یافت . اما دریغ که در اگر…..





